Ethereum Kurucusu Vitalik Buterin: Kripto Dünyası Açık Kaynak Ruhunu Yeniden Sahiplenmeli!

Ethereum’in kurucularından Vitalik Buterin, kripto topluluğuna “copyleft” lisanslamaya geçiş çağrısında bulundu.

Pazartesi günü yayımladığı blog yazısında Buterin, sektörün açık kaynak köklerinden uzaklaştığını savunarak, geliştiricileri sadece kod paylaşımına izin veren değil, aynı zamanda türev projelerden de şeffaflık talep eden lisansları benimsemeye çağırdı.

Buterin geçmişte, kodun özgürce kopyalanıp değiştirilmesine izin veren daha “hoşgörülü” lisansları destekliyordu. Ancak artık, geliştirilen her yeni projenin aynı açıklıkla paylaşılmasını zorunlu kılan copyleft yaklaşımına yöneliyor.

Vitalik Buterin’den Kripto Dünyasına Uyarı: Kod Paylaşımı İçin Kurallar Gerekli

Ethereum kurucu ortağı Vitalik Buterin, kripto sektörünün giderek daha rekabetçi ve çıkar odaklı hale geldiğini belirterek, copyleft lisanslarının yeniden gündeme alınması gerektiğini vurguladı. Bu lisans modeli, geliştiricilerin başkalarının açık kaynak kodları üzerine kurulu projelerini aynı açıklıkla paylaşmalarını zorunlu kılıyor.

“Kripto sektörü daha rekabetçi ve paralı hale geldi. İnsanların sadece iyi niyetle açık kaynaklı kalacaklarına güvenemeyiz,” diyen Buterin, gönüllü paylaşımın artık ölçeklenemediğini belirtti.

Permissive lisanslar, katkı sağlayanların kodlarını açık tutmalarını teşvik etmekle yetinirken; copyleft modeli bunu şart koşuyor. Buterin, bu zorunluluğun, kamusal katkıların tüm ekosisteme fayda sağlamasını garanti altına aldığını savunuyor.

Buterin, bu yaklaşımın bazı dezavantajları olduğunu da kabul ediyor. Özellikle kodun geniş çapta dağıtılmadığı ama yine de paylaşılması gerektiği durumlar “sorunlu alanlar” olarak öne çıkıyor. Ancak genel faydanın bu istisnalardan ağır bastığını belirtiyor:

“Copyleft, katkı sağlayanların fayda sağlayabileceği geniş tabanlı ve nötr bir teşvik sistemi olarak görülebilir. Kodun gerçekten paylaşılmasını sağlar.”

Kripto girişim sermayedarı Adam Cochran da Buterin’in görüşlerine destek verdi. Cochran, “copyleft’in bazı uç durumlarda sorunlu olabileceğini” kabul etse de, altında yatan felsefeyi savunduğunu ifade etti.

Buterin’in çağrısı, sektörün giderek daha fazla kapalı kaynaklı platformlara ve merkezileşmeye yöneldiği bir döneme denk geliyor. Amaç, kriptonun ilkelerine—açıklık, iş birliği ve şeffaflık—yeniden dönülmesini sağlamak.

35 Milyon ETH Kilitlendi, Balinalar Harekete Geçti

Ethereum ağı, fiyatlardaki durgunluğa rağmen staking tarafında tarihi bir zirveye ulaştı. Son verilere göre, 35 milyondan fazla ETH, yani toplam arzın %28,3’ü, proof-of-stake sistemine kilitlenmiş durumda.

Haziran ayının ilk yarısında 500.000 ETH stake edildi. Bu eğilim, yatırımcıların satış yerine pasif gelir elde etmeye yöneldiğine işaret ediyor.

Staking hizmetlerinde Lido açık ara liderliğini sürdürüyor ve staked ETH’nin %25’inden fazlasını kontrol ediyor. Binance %7,5, Coinbase %7,4 ile onu takip ediyor. Özellikle Coinbase, ağdaki en büyük node operatörü konumuna yükselerek tüm staked ETH’nin %11,4’ünü yöneten validatörlere sahip.

Ayrıca Ethereum’da yedi yılın en büyük balina birikimi yaşanıyor. 12 Haziran’da tek bir günde 871.000 ETH büyük cüzdanlara girdi. Bu, 2025’in en yüksek günlük balina alımı olarak kayda geçti.

Glassnode verilerine göre, 1.000 ila 10.000 ETH tutan adreslerdeki toplam varlık, 14,3 milyon ETH’yi aşmış durumda.

Bu gelişmeler, Ethereum’un kısa vadeli fiyat baskılarına rağmen uzun vadede güçlü bir şekilde desteklendiğine işaret ediyor.