Pontes koppelt getokeniseerde markten aan centralebankgeld

Het Eurosystem heeft Pontes gelanceerd, een systeem waarmee banken transacties in getokeniseerde effecten kunnen afwikkelen met centralebankgeld. Tegelijkertijd is de Europese Centrale Bank (ECB) begonnen met voorbereidend werk om een klein, nog niet gekwantificeerd deel van haar eigen middelen in zulke effecten te investeren. Het gaat vooralsnog om voorbereiding, niet om een afgeronde aankoop.

Pontes geeft getokeniseerde markten toegang tot centralebankgeld

Pontes koppelt distributed-ledger-marktplatforms aan de bestaande TARGET-settlementdiensten van het Eurosystem. Daarmee kunnen transacties in getokeniseerde effecten worden afgewikkeld met geld van de centrale bank, in plaats van met commerciële bankmiddelen of stablecoins.

Toegang tot zulk risicovrij settlementgeld gold als een van de belangrijkste obstakels voor bredere toepassing van blockchaintechnologie in wholesale-markten. De Eurosystem-DLT-proeven uit 2024 onderstreepten al dat deze toegang cruciaal is voor verdere adoptie. Dat sluit aan bij bredere ontwikkelingen rond getokeniseerde aandelenhandel op blockchain en de manier waarop getokeniseerde fondsen worden gekoppeld aan bestaande verwerkingsnetwerken.

ECB bereidt eigen aankopen van getokeniseerde effecten voor

De ECB is begonnen met voorbereidend werk om een klein deel van haar eigen middelen in getokeniseerde effecten te investeren, met afwikkeling via Pontes. De eerste focus ligt op euro-genoteerde getokeniseerde effecten van centrale overheden uit de eurozone, regionale overheden, agentschappen en Europese supranationale instellingen. Dat sluit aan bij eerdere voorbeelden van getokeniseerde obligaties die via bestaande institutionele infrastructuur worden afgewikkeld.

De omvang van de allocatie en de startdatum van de aankopen zijn niet bekendgemaakt. Het Executive Board van de ECB beslist daarover pas nadat het voorbereidende werk is afgerond. De eigen middelen van de ECB waren eind 2025 €23,1 miljard waard, waarvan overheidsobligaties 73 procent uitmaakten. Deze portefeuille staat los van de monetairbeleidsportefeuilles en levert inkomsten voor de operationele kosten van de centrale bank.

Reacties en betekenis voor institutionele markten

André Dragosch, Head of Research bij Bitwise Europe, omschreef Pontes als een vorm van digitale euro die beschikbaar wordt gemaakt voor banken, waarmee financiële instellingen onderling getokeniseerde transacties kunnen afwikkelen met centralebankgeld als settlementmiddel. Die karakterisering weerspiegelt de rol die Pontes kan spelen in wholesale-markten, waar toegang tot risicovrij settlementgeld lang een obstakel vormde.

Een eerste groep instellingen heeft de onboarding afgerond, waaronder Deutsche Bank, Santander, Société Générale en de European Investment Bank, samen met DLT-operators als Clearstream, Axiology, Cashlink en SWIAT. Meer instellingen worden de komende maanden verwacht, maar sinds de lancering is nog geen afgeronde live settlement geïdentificeerd.

Tijdlijn van Pontes en de digitale euro

Pontes start met een beperkte set diensten en krijgt later meer functionaliteit en langere openingstijden. Volledige implementatie is gericht op 2028. Dat traject loopt los van de consumenten-digitale euro: de ECB plant daarvoor een pilot van 12 maanden vanaf de tweede helft van 2027, met 36 betaaldienstverleners, winkeliers en medewerkers van centrale banken, met een mogelijke eerste uitgifte in 2029, afhankelijk van de benodigde wetgeving.

Waar de markt nu op moet letten

De volgende praktische test is het daadwerkelijke gebruik: hoeveel transacties er via Pontes lopen en welke extra banken en marktinfrastructuren de komende maanden aansluiten. Daarnaast blijft onduidelijk hoe groot, wanneer en van welk type de eerste tokenized aankopen van de ECB zullen zijn. Dat bepaalt of Pontes overgaat van beschikbare infrastructuur naar regelmatig gebruikte marktinfrastructuur.