Amerikaanse aandelen kunnen straks 24/7 via blockchain worden verhandeld

De Amerikaanse beurswaakhond SEC heeft op 17 september een tijdelijke vrijstelling ingevoerd waarmee bepaalde platforms getokeniseerde Amerikaanse aandelen via blockchaintechnologie mogen verhandelen. Dat is relevant omdat aandelen daarmee in sommige gevallen meer kunnen gaan werken zoals crypto: handel via liquidity pools, snellere afwikkeling en mogelijk 24 uur per dag toegang.

De vrijstelling geldt vijf jaar en is nadrukkelijk geen algemene goedkeuring voor alle tokenized aandelen. Alleen platforms en liquidity providers die aan strikte voorwaarden voldoen, kunnen ervan gebruikmaken. Toch zet de SEC hiermee een concrete stap richting een markt waarin traditionele effecten en publieke blockchains dichter bij elkaar komen. De vraag is vooral of dit experiment uiteindelijk leidt tot bredere on-chain aandelenhandel in de Verenigde Staten.

Wat verandert er precies?

Normaal gesproken moeten Amerikaanse handelsplatforms die kopers en verkopers van effecten bij elkaar brengen voldoen aan uitgebreide regels voor effectenbeurzen. Met de zogeheten Innovation Exemption maakt de SEC daar voor bepaalde tokenized securities tijdelijk een uitzondering op.

Een zogenoemd Tokenized Securities Venue, of TSV, mag onder deze regeling handel aanbieden via automated market makers en liquidity pools. Dat zijn mechanismen die ook veel worden gebruikt binnen decentralized finance. In plaats van dat kopers en verkopers rechtstreeks aan elkaar worden gekoppeld via een traditioneel orderboek, handelen gebruikers tegen een pool met beschikbare liquiditeit.

Toegang blijft wel gecontroleerd. Het gaat dus niet om volledig anonieme DeFi-handel: platforms mogen eisen stellen aan wie de pools kan gebruiken.

Het gaat om echte aandelen, niet om synthetische kopieën

Een belangrijk onderscheid is dat de regeling alleen geldt voor tokenized NMS stock. NMS-aandelen zijn aandelen die op de reguliere Amerikaanse effectenmarkten worden verhandeld en onder het National Market System vallen.

Zo’n aandeel kan door de uitgever zelf worden getokeniseerd, of door een onafhankelijke derde partij. De token moet daarbij rechten vertegenwoordigen die gekoppeld zijn aan het echte aandeel.

Producten die alleen de koers van een aandeel nabootsen vallen buiten de regeling. Een synthetische token die bijvoorbeeld alleen meebeweegt met de koers van Apple of Nvidia zonder daadwerkelijk het aandeel te vertegenwoordigen, komt dus niet in aanmerking. Dat onderscheid wordt steeds belangrijker nu financiële instellingen experimenteren met tokenization van traditionele financiële activa.

Waarom tokenized aandelen interessant kunnen zijn

De SEC noemt zelf een aantal mogelijke voordelen van aandelen op blockchaininfrastructuur. Zo kunnen beleggers effecten mogelijk rechtstreeks in een eigen wallet bewaren, terwijl transacties sneller kunnen worden afgehandeld dan binnen bestaande effectenmarkten.

Ook handel buiten reguliere beursuren wordt genoemd. Traditionele Amerikaanse aandelenmarkten zijn maar een deel van de dag geopend, terwijl een blockchain in principe continu actief blijft. Daarnaast kunnen aandelen makkelijker worden opgesplitst in kleinere delen, waardoor fractioneel bezit eenvoudiger kan worden.

Voor crypto-investeerders is vooral interessant dat technieken uit DeFi, zoals AMM’s en liquidity pools, hiermee voorzichtig hun weg vinden naar traditionele financiële markten. Blockchain wordt dan niet alleen gebruikt voor cryptomunten, maar ook als infrastructuur voor bestaande financiële producten.

SEC stelt wel stevige voorwaarden

De vrijstelling is bewust beperkt. Platforms mogen niet onbeperkt ieder Amerikaans aandeel tokeniseren en verhandelen. Er gelden grenzen aan zowel het aantal beschikbare aandelen als het totale handelsvolume.

Een TSV moet daarnaast controleren dat iemand met een getokeniseerd aandeel dezelfde rechten en privileges krijgt als iemand die het traditionele aandeel van dezelfde klasse bezit. Daarmee wil de SEC voorkomen dat een token wel dezelfde naam draagt, maar juridisch iets anders vertegenwoordigt.

Ook de techniek zelf moet controleerbaar zijn. Smart contracts die voor de handel worden gebruikt moeten openbaar en auditable zijn en draaien op een publieke, permissionless blockchain. Platforms moeten bovendien duidelijk maken hoe hun handelssysteem werkt en welke transacties zijzelf of gelieerde partijen uitvoeren.

Ook market makers krijgen ruimte

De SEC maakt daarnaast een uitzondering voor bepaalde liquidity providers. Deze partijen kunnen eigen kapitaal inzetten om voldoende koop- en verkoopmogelijkheden in de pools beschikbaar te houden.

Normaal kunnen zulke activiteiten ertoe leiden dat een partij als dealer moet worden geregistreerd. De tijdelijke regeling biedt onder voorwaarden ruimte om bepaalde activiteiten uit te voeren zonder volledig onder die reguliere dealerregels te vallen.

Geen vrije handel vanaf morgen

De maatregel betekent niet dat Amerikaanse aandelen vanaf nu massaal 24 uur per dag op blockchains worden verhandeld. Platforms moeten eerst verschillende stappen doorlopen voordat ze gebruik kunnen maken van de uitzondering.

Minstens dertig dagen voordat een platform operationeel wordt, moet het openbaar bekendmaken dat het onder de regeling wil starten. Ook moet de SEC daarvan schriftelijk op de hoogte worden gebracht.

Als een derde partij een bestaand aandeel tokeniseert, moet bovendien eerst de oorspronkelijke uitgever van dat aandeel worden geïnformeerd. Die onderneming krijgt de mogelijkheid bezwaar te maken.

Waarom dit voor de cryptomarkt relevant is

De beslissing is vooral relevant omdat de grens tussen traditionele financiële markten en crypto-infrastructuur hierdoor verder vervaagt. Publieke blockchains, smart contracts en liquidity pools waren jarenlang vooral gekoppeld aan cryptomunten en DeFi. De SEC staat nu onder voorwaarden toe dat dezelfde technologie ook voor echte Amerikaanse aandelen wordt gebruikt.

Dat sluit aan bij een bredere trend waarin banken, vermogensbeheerders en blockchainbedrijven kijken naar real-world assets, of RWA’s. Daarbij worden bestaande financiële producten zoals aandelen, obligaties en fondsen op blockchaininfrastructuur geplaatst.

De SEC wees tijdens een bijeenkomst op 17 september eveneens op de mogelijke rol van blockchain als nieuwe afwikkellaag voor financiële markten.

Eerst afwachten hoeveel partijen daadwerkelijk instappen

De Innovation Exemption loopt vijf jaar. In die periode kan duidelijk worden of handelsplatforms, market makers en uitgevers daadwerkelijk belangstelling hebben voor deze vorm van on-chain aandelenhandel.

Voorlopig noemt de SEC nog geen grote handelsplatforms die onder de nieuwe regeling actief zijn en zijn er ook geen handelsvolumes bekend. De belangrijkste signalen worden daarom het aantal platforms dat zich aanmeldt, welke aandelen beschikbaar komen en hoeveel handel uiteindelijk via deze blockchaininfrastructuur verloopt.

De toezichthouder vraagt tegelijk om reacties uit de markt over mogelijke aanpassingen van de regeling. Daarmee past de maatregel binnen de bredere regelgevingsagenda van de SEC rond crypto en digitale activa. Of deze tijdelijke uitzondering uiteindelijk uitgroeit tot permanente regels voor tokenized aandelen, zal vooral afhangen van hoe de markt zich de komende jaren ontwikkelt.