{"id":230248,"date":"2025-08-03T11:14:17","date_gmt":"2025-08-03T11:14:17","guid":{"rendered":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/?post_type=academy&#038;p=230248\/"},"modified":"2026-03-31T19:59:40","modified_gmt":"2026-03-31T19:59:40","slug":"proof-of-history","status":"publish","type":"academy","link":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/","title":{"rendered":"Proof of History Nedir? Solana\u2019n\u0131n Konsens\u00fcs Mekanizmas\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Proof of History (PoH), Solana\u2019n\u0131n yerle\u015fik saat sistemidir. Olaylar\u0131 kriptografik bir zaman \u00e7izelgesi gibi hash zincirleriyle birbirine ba\u011flayarak zaman kayd\u0131 olu\u015fturur. Bu sayede a\u011f, i\u015flem s\u0131ralamas\u0131 konusunda h\u0131zl\u0131ca uzla\u015fabilir ve harici saat kontrol\u00fcne ihtiya\u00e7 duymaz.<\/p><p>PoH (Proof of History), ilk olarak 2017 y\u0131l\u0131nda Solana\u2019n\u0131n kurucusu Anatoly Yakovenko taraf\u0131ndan tan\u0131t\u0131ld\u0131. Ama\u00e7, blokzincirlerdeki \u00f6nemli bir sorunu \u00e7\u00f6zmekti: a\u011fdaki d\u00fc\u011f\u00fcmlerin bir olay\u0131n ne zaman ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi konusunda uzla\u015fmas\u0131n\u0131n zaman almas\u0131. Yakovenko, bu sorunu a\u015fmak i\u00e7in zaman\u0131 do\u011frudan emir defterine yerle\u015ftirmeyi \u00f6nerdi.<\/p><p>Bu yaz\u0131, PoH\u2019un nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlaman\u0131za yard\u0131mc\u0131 olacak. \u00d6zellikle blokzincirle etkile\u015fimde bulunan herkes i\u00e7in bunu bilmek \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc PoH, Solana\u2019y\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131karan temel unsurdur; y\u00fcksek h\u0131z, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretler ve sistemsel tercihlerin arkas\u0131ndaki ana yap\u0131d\u0131r.<\/p><div class=\"su-note\" style=\"border-color:#e0d5e5;border-radius:3px;-moz-border-radius:3px;-webkit-border-radius:3px;\"><div class=\"su-note-inner su-u-clearfix su-u-trim\" style=\"background-color:#faefff;border-color:#ffffff;color:#333333;border-radius:3px;-moz-border-radius:3px;-webkit-border-radius:3px;\">\n<h2><b>\u00d6ne \u00c7\u0131kan Noktalar<\/b><\/h2>\n<p><span class=\"replacer\"><\/span><\/p>\n<ul>\n<li>Proof of History (PoH), <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/solana-nedir-detayli-inceleme\/\">Solana<\/a>\u2019n\u0131n kendi zaman tutma y\u00f6ntemidir. Olaylar\u0131 kriptografik bir zaman \u00e7izelgesine kaydederek herkesin i\u015flemlerin s\u0131ras\u0131 konusunda uzla\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Harici bir saate ihtiya\u00e7 duyulmaz.<\/li>\n<li>PoH bir konsens\u00fcs mekanizmas\u0131 de\u011fildir. Zaman kayna\u011f\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve Solana\u2019n\u0131n Proof of Stake (PoS) sistemiyle daha h\u0131zl\u0131 uzla\u015fmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olur.<\/li>\n<li>PoH, 2017 y\u0131l\u0131nda Anatoly Yakovenko taraf\u0131ndan geli\u015ftirildi. Bu fikir, onun da\u011f\u0131t\u0131k sistemler ve zamanlama problemleri \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalara dayan\u0131r.<\/li>\n<li>PoH, SHA-256 algoritmas\u0131n\u0131 s\u00fcrekli \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak, her biri bir \u00f6ncekinin \u00fczerine in\u015fa edilen bir hash zinciri olu\u015fturur.<\/li>\n<li>Do\u011frulay\u0131c\u0131lar (validator), bu zaman \u00e7izelgesine i\u015flemleri ekleyerek s\u0131ralar\u0131n\u0131 net ve do\u011frulanabilir hale getirir.<\/li>\n<li>Solana, PoH\u2019u Proof of Stake (PoS) ile birlikte kullan\u0131r. Tower BFT, Gulf Stream ve Sealevel gibi bile\u015fenler de a\u011f\u0131 h\u0131zl\u0131 ve verimli tutmaya yard\u0131mc\u0131 olur.<\/li>\n<li>Bu sayede Solana, saniyede ortalama 2.000 ile 5.000 i\u015flem ger\u00e7ekle\u015ftirebilir. \u00dccretler \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr ve i\u015flemler genellikle bir saniyeden k\u0131sa s\u00fcrede onaylan\u0131r.<\/li>\n<li>PoH, h\u0131zl\u0131 i\u015flem yapmay\u0131 gerektiren alanlarda \u00f6zellikle faydal\u0131d\u0131r: DEX\u2019ler, NFT lansmanlar\u0131, oyunlar ve ger\u00e7ek zamanl\u0131 a\u011flar bunlara \u00f6rnektir.<\/li>\n<li>Gelecekte PoH\u2019un ba\u015far\u0131s\u0131, Solana\u2019n\u0131n ne kadar g\u00fcvenilir kalaca\u011f\u0131na ve bu yap\u0131n\u0131n ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan benimsenip benimsenmeyece\u011fine ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div><\/div><h2><b>Blokzincirde Proof of History (PoH) Nedir?<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\nProof of History (PoH), <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/blockchain-teknolojisi-nedir-nasil-calisir\/\">blokzincirde<\/a> zaman\u0131 takip etmek i\u00e7in kullan\u0131lan kriptografik bir y\u00f6ntemdir. Harici bir zaman kayna\u011f\u0131na ihtiya\u00e7 duymadan, olaylar\u0131n ne zaman ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini net ve do\u011frulanabilir \u015fekilde kaydeder.<\/p><p>Her olay, s\u0131rayla hashlenir ve bu i\u015flem bir zaman damgas\u0131 olu\u015fturur. B\u00f6ylece veriye bakan herkes i\u015flemlerin s\u0131ras\u0131n\u0131 ve zaman\u0131n\u0131 kolayca kontrol edebilir.<\/p><p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-230249 size-full\" src=\"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105603\/1754218562-1.jpg\" alt=\"Proof of History nedir\" width=\"1015\" height=\"635\" srcset=\"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105603\/1754218562-1.jpg 1015w, https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105603\/1754218562-1-300x188.jpg 300w, https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105603\/1754218562-1-768x480.jpg 768w, https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105603\/1754218562-1-450x282.jpg 450w\" sizes=\"auto, (max-width: 1015px) 100vw, 1015px\"><\/p><p>Solana, Proof of History (PoH) kullanan ilk blokzincir oldu. Bu y\u00f6ntem, da\u011f\u0131t\u0131k sistemlerdeki temel bir sorunu \u00e7\u00f6zer: olaylar\u0131n s\u0131ras\u0131n\u0131 belirlemek, ancak sistemi yava\u015flatmadan. Bu sayede Solana, i\u015flemleri \u00e7o\u011fu blokzincire g\u00f6re \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 ve verimli bir \u015fekilde i\u015fleyebilir.<\/p><h3><b>Proof of History\u2019yi Kim Geli\u015ftirdi?<\/b><\/h3><p>Proof of History, Solana\u2019n\u0131n kurucusu Anatoly Yakovenko taraf\u0131ndan geli\u015ftirildi. 2017 y\u0131l\u0131nda, blokzincirleri daha h\u0131zl\u0131 ve verimli \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilecek kriptografik bir zaman sistemi fikrini detayland\u0131ran bir teknik dok\u00fcman (whitepaper) yay\u0131mlad\u0131.<\/p><p>Solana\u2019dan \u00f6nce Yakovenko, Qualcomm\u2019da da\u011f\u0131t\u0131k sistemler ve saat senkronizasyonu \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Bu deneyimi sayesinde, blokzincirlerin uzla\u015fma beklemeden zamana g\u00fcvenebilirse \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fabilece\u011fini fark etti.<\/p><p>B\u00f6ylece PoH ortaya \u00e7\u0131kt\u0131 ve Solana\u2019n\u0131n y\u00fcksek h\u0131zl\u0131 yap\u0131s\u0131n\u0131n temelini olu\u015fturdu.<\/p><h2><b>Proof of History Nas\u0131l \u00c7al\u0131\u015f\u0131r?<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\nProof of History, SHA-256 algoritmas\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak verileri tekrar tekrar hashler. Her \u00e7\u0131kan sonu\u00e7 bir sonrakine aktar\u0131l\u0131r ve bu \u015fekilde zaman\u0131n ge\u00e7ti\u011fini g\u00f6steren bir zincir olu\u015fur. Her ad\u0131m bir \u00f6ncekine ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in, s\u0131ralama net ve do\u011frulanabilir hale gelir.<\/p><p>Bu s\u00fcrece \u201cDo\u011frulanabilir Gecikme Fonksiyonu\u201d (Verifiable Delay Function) denir. Hesaplanmas\u0131 belli bir s\u00fcre al\u0131r ve ne kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc bilgisayar kullan\u0131lsa da bu s\u00fcre k\u0131salt\u0131lamaz. Bu nedenle olu\u015fan hash zinciri, emir defterinin i\u00e7ine g\u00f6m\u00fcl\u00fc g\u00fcvenilir bir saat gibi \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p><p>Zaman ayarl\u0131 foto\u011fraf\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Her kare, bir \u00f6ncekinin devam\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in ne zaman \u00e7ekildi\u011fini kan\u0131tlar. PoH\u2019da da her hash, bir zaman damgas\u0131 gibi \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve bir olay\u0131n ne zaman ve hangi s\u0131rayla ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini kan\u0131tlar. \u00dcstelik bunu merkezi bir saat kayna\u011f\u0131na ihtiya\u00e7 duymadan yapar.<\/p><p>Bu zaman \u00e7izelgesi sayesinde Solana, i\u015flemleri uzla\u015fma (consensus) \u00f6ncesinde s\u0131raya koyabilir. Bu da s\u00fcreci h\u0131zland\u0131r\u0131r ve <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/akademy\/blockchain-dogrulayici-nedir-nasil-olunur\/\">do\u011frulay\u0131c\u0131lar\u0131n (validator)<\/a> \u00fczerindeki y\u00fck\u00fc azalt\u0131r. Sonu\u00e7 olarak Solana, genellikle bir saniyeden k\u0131sa blok s\u00fcresiyle binlerce i\u015flemi ayn\u0131 anda i\u015fleyebilir.<\/p><p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-230250 size-full lazyload\" src=\"https:\/\/cimg.co\/p\/no_image.svg\" alt=\"Proof of History Nas\u0131l \u00c7al\u0131\u015f\u0131r\" width=\"1018\" height=\"601\" sizes=\"auto, (max-width: 1018px) 100vw, 1018px\" data-src=\"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105636\/1754218595-2.jpg\" data-srcset=\"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105636\/1754218595-2.jpg 1018w, https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105636\/1754218595-2-300x177.jpg 300w, https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105636\/1754218595-2-768x453.jpg 768w, https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03105636\/1754218595-2-450x266.jpg 450w\"><\/p><h3><b>Proof of History Uygulamada Nas\u0131l \u00c7al\u0131\u015f\u0131r?<\/b><\/h3><p>Diyelim ki Solana \u00fczerindeki <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/kripto-para\/en-iyi-merkeziyetsiz-kripto-para-borsalari-rehberi\/\">merkeziyetsiz bir borsada (DEX)<\/a> token takas\u0131 yap\u0131yorsunuz. \u0130\u015fte PoH\u2019un devreye girdi\u011fi anlar:<\/p><ol>\n<li><b>\u0130\u015flemi g\u00f6nderirsiniz:<\/b> Token A\u2019y\u0131 Token B ile takas etmek i\u00e7in bir i\u015flem a\u011f\u0131na iletilir.<\/li>\n<li><b>\u0130\u015flem PoH zincirine girer:<\/b> Bu i\u015flem, \u00f6nce Solana\u2019n\u0131n s\u00fcrekli \u00e7al\u0131\u015fan SHA-256 hash zincirine eklenir. B\u00f6ylece ona benzersiz ve do\u011frulanabilir bir zaman damgas\u0131 atan\u0131r.<\/li>\n<li><b>Zaman damgas\u0131 s\u0131ralamay\u0131 kan\u0131tlar:<\/b> Hash zincirinin bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in, i\u015flemin di\u011fer olaylara g\u00f6re ne zaman ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi net \u015fekilde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Harici saate ihtiya\u00e7 kalmaz.<\/li>\n<li><b>Do\u011frulay\u0131c\u0131lar i\u015flemleri s\u0131ralar:<\/b> Zaman \u00e7izelgesi sayesinde do\u011frulay\u0131c\u0131lar hangi i\u015flemin \u00f6nce geldi\u011fini anlamakla vakit kaybetmez. S\u0131ralama zaten yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li><b>Uzla\u015fma ba\u015flar:<\/b> Solana\u2019n\u0131n Proof of Stake ve Tower BFT mekanizmalar\u0131 son onay i\u015flemini y\u00fcr\u00fct\u00fcr. PoH sayesinde bu s\u00fcre\u00e7 daha h\u0131zl\u0131 tamamlan\u0131r.<\/li>\n<li><b>\u0130\u015flem tamamlan\u0131r:<\/b> Takas i\u015fleminiz bir saniyeden k\u0131sa s\u00fcrede ger\u00e7ekle\u015fir ve Token B c\u00fczdan\u0131n\u0131za ula\u015f\u0131r. Klasik blokzincirlere g\u00f6re i\u015flem daha az ad\u0131mda ve daha az gecikmeyle tamamlanm\u0131\u015f olur.<\/li>\n<\/ol><h2><b>Solana\u2019n\u0131n Konsens\u00fcs Yap\u0131s\u0131: Proof of Stake + Proof of History<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\nSolana, sadece tek bir sistem \u00fczerine kurulmaz; zamanlama i\u00e7in PoH\u2019u, g\u00fcvenlik i\u00e7in ise PoS\u2019u birle\u015ftirir. Bu hibrit yap\u0131, a\u011f\u0131 hem h\u0131zl\u0131 hem de g\u00fcvenli hale getirir.<\/p><p><b>\u0130\u015fte sistemin nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131:<\/b><\/p><div class=\"su-list\" style=\"margin-left:0px\">\n<ul>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>PoH<\/b>, her i\u015flemi zaman damgas\u0131yla kaydeder ve t\u00fcm i\u015flemler i\u00e7in kriptografik bir zaman \u00e7izelgesi olu\u015fturur.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>Tower BFT<\/b>, PoH\u2019un sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 bu zaman \u00e7izelgesine dayanarak bloklar \u00fczerinde oy verir ve onaylar. PoH sayesinde hangi i\u015flemin \u00f6nce geldi\u011fi zaten belli oldu\u011fu i\u00e7in bu s\u00fcre\u00e7 \u00e7ok h\u0131zl\u0131 i\u015fler.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>Gulf Stream<\/b>, i\u015flemleri bloklara girmeden \u00f6nce do\u011frulay\u0131c\u0131lara ileterek bekleyen i\u015flem havuzunu (mempool) k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fcr ve i\u015flem h\u0131z\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>Turbine<\/b>, verileri k\u00fc\u00e7\u00fck par\u00e7alara ay\u0131r\u0131r ve ayn\u0131 anda g\u00f6nderir. Bu yap\u0131, blokzincir i\u00e7in BitTorrent mant\u0131\u011f\u0131yla \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve a\u011f\u0131n daha iyi \u00f6l\u00e7eklenmesini sa\u011flar.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>Sealevel<\/b>, Solana\u2019n\u0131n paralel i\u015flem \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rma sistemidir. <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/kripto-para\/blok-zincirinde-akilli-sozlesme-nedir\/\">Ak\u0131ll\u0131 s\u00f6zle\u015fmelerin<\/a> ayn\u0131 anda \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lar. B\u00f6ylece daha fazla i\u015flem e\u015f zamanl\u0131 ger\u00e7ekle\u015febilir.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div><div class=\"su-note\" style=\"border-color:#e0d5e5;border-radius:3px;-moz-border-radius:3px;-webkit-border-radius:3px;\"><div class=\"su-note-inner su-u-clearfix su-u-trim\" style=\"background-color:#faefff;border-color:#ffffff;color:#333333;border-radius:3px;-moz-border-radius:3px;-webkit-border-radius:3px;\">\n<h3><b>Do\u011frulay\u0131c\u0131 (Validator) Donan\u0131m Gereksinimleri<\/b><\/h3>\n<p>Solana\u2019n\u0131n bu y\u00fcksek h\u0131zda \u00e7al\u0131\u015fabilmesi, g\u00fc\u00e7l\u00fc donan\u0131m gerektirir. A\u011f\u0131n i\u015flem kapasitesine ve paralel i\u015flem yap\u0131s\u0131na ayak uydurmak kolay de\u011fildir. E\u011fer bir Solana do\u011frulay\u0131c\u0131s\u0131 olmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsan\u0131z, ihtiya\u00e7 duyaca\u011f\u0131n\u0131z donan\u0131m a\u015fa\u011f\u0131da \u00f6zetlenmi\u015ftir.<\/p>\n<div class=\"su-table su-table-alternate\">\n<table>\n<tbody>\n<tr>\n<td><b>Bile\u015fen<\/b><\/td>\n<td><b>\u00d6nerilen Minimum<\/b><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><b>CPU<\/b><\/td>\n<td>12-\u00e7ekirdek \/ 24-i\u015flemci yap\u0131s\u0131, 2.8GHz+<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><b>RAM<\/b><\/td>\n<td>128 GB<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><b>Depolama<\/b><\/td>\n<td>2TB NVMe SSD (PCIe Gen4)<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><b>A\u011f<\/b><\/td>\n<td>1 Gbps indirme\/y\u00fckleme h\u0131z\u0131<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><b>GPU (iste\u011fe ba\u011fl\u0131)<\/b><\/td>\n<td>Baz\u0131 performans ara\u00e7lar\u0131 GPU deste\u011fi sunar<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<\/div><\/div><h2><b>Proof of History vs. Proof of Stake vs. Proof of Work<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\n<b>Blokzincirler i\u00e7in iki temel ihtiya\u00e7 vard\u0131r:<\/b><\/p><ul>\n<li><b>G\u00fcvenlik:<\/b> Bloklar\u0131 kim ekleyecek ve bu ki\u015filere g\u00fcvenebilir miyiz?<\/li>\n<li><b>S\u0131ralama:<\/b> Olaylar hangi s\u0131rayla ger\u00e7ekle\u015fti?<\/li>\n<\/ul><p><a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/kripto-para\/proof-of-work-kriptoda-is-kaniti-nedir\/\">Proof of Work (PoW)<\/a> ve <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/kripto-para\/kriptoda-proof-of-stake-pos-nedir\/\">Proof of Stake (PoS)<\/a>, a\u011f\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na alan ve blok liderlerini belirleyen konsens\u00fcs (uzla\u015fma) mekanizmalar\u0131d\u0131r.<\/p><p>Proof of History (PoH) ise bir konsens\u00fcs y\u00f6ntemi de\u011fildir. A\u011f\u0131n olaylar\u0131 g\u00fcvenilir bir zaman \u00e7izelgesine oturtmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Bu sayede PoS gibi sistemler daha h\u0131zl\u0131 ve verimli \u00e7al\u0131\u015fabilir.<\/p><p>\ud83d\udc49 <b>PoH, PoS veya PoW\u2019un yerine ge\u00e7mez; onlarla birle\u015fti\u011finde bu sistemleri \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 hale getirir.<\/b><\/p><p>Solana\u2019da PoH, do\u011frulanabilir bir zaman \u00e7izelgesi sunar. PoS ve Tower BFT ise bu \u00e7izelgeyi kullanarak h\u0131zl\u0131 ve g\u00fcvenli bir uzla\u015fmaya ula\u015f\u0131r.<\/p><p>\u015eimdi Proof of History\u2019nin, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde yayg\u0131n kullan\u0131lan konsens\u00fcs y\u00f6ntemleriyle birlikte nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve Proof of Work\u2019ten nas\u0131l farkl\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6relim.<\/p><div class=\"su-note\" style=\"border-color:#e0d5e5;border-radius:3px;-moz-border-radius:3px;-webkit-border-radius:3px;\"><div class=\"su-note-inner su-u-clearfix su-u-trim\" style=\"background-color:#faefff;border-color:#ffffff;color:#333333;border-radius:3px;-moz-border-radius:3px;-webkit-border-radius:3px;\">\n<p><b>Proof of History + Proof of Stake<\/b><\/p>\n<div class=\"su-list\" style=\"margin-left:0px\">\n<ul>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>PoS (Proof of Stake):<\/b> Do\u011frulay\u0131c\u0131lar\u0131, ellerindeki token miktar\u0131na g\u00f6re se\u00e7er. A\u011f g\u00fcvenli\u011fi ve Sybil sald\u0131r\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 koruma sa\u011flar.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>PoH (Proof of History):<\/b> S\u00fcrekli ilerleyen ve do\u011frulanabilir bir zaman \u00e7izelgesi olu\u015fturur. B\u00f6ylece do\u011frulay\u0131c\u0131lar i\u015flemlerin ne zaman ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini bilir ve h\u0131zl\u0131ca s\u0131ralama yapabilir.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>Solana:<\/b> PoH ile i\u015flemlere zaman damgas\u0131 ekler. Ard\u0131ndan Tower BFT (PoS tabanl\u0131 uzla\u015fma mekanizmas\u0131), bu s\u0131ralamay\u0131 kullanarak bloklara oy verir ve onaylar.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div><\/div><p>Staking tabanl\u0131 PoS\u2019tan farkl\u0131 olarak Proof of Work, <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/kripto-para\/en-iyi-madencilik-yapilabilecek-kripto-paralar\/\">madencilik<\/a> temelli bir g\u00fcvenlik modelidir. <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/bitcoin-nedir\/\">Bitcoin<\/a>, Litecoin ve Dogecoin gibi a\u011flarda, madenciler elektrik harcayarak karma\u015f\u0131k i\u015flemleri \u00e7\u00f6zer ve a\u011f\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131r.<\/p><p>Solana\u2019n\u0131n Proof of History sistemi, bu enerji yar\u0131\u015f\u0131n\u0131 devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131r ve i\u015flemlerin \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 onaylanmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p><div class=\"su-note\" style=\"border-color:#e0d5e5;border-radius:3px;-moz-border-radius:3px;-webkit-border-radius:3px;\"><div class=\"su-note-inner su-u-clearfix su-u-trim\" style=\"background-color:#faefff;border-color:#ffffff;color:#333333;border-radius:3px;-moz-border-radius:3px;-webkit-border-radius:3px;\">\n<p><b>Proof of History vs. Proof of Work<\/b><\/p>\n<div class=\"su-list\" style=\"margin-left:0px\">\n<ul>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>PoW (Proof of Work):<\/b> Madenciler, blok \u00f6nermek i\u00e7in karma\u015f\u0131k \u015fifreleme problemleri \u00e7\u00f6zer. G\u00fcvenlidir ancak y\u00fcksek enerji t\u00fcketir ve i\u015flem kapasitesi s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>PoH (Proof of History):<\/b> Madencilik yar\u0131\u015f\u0131 yoktur. Kriptografik bir saat, i\u015flemlerin s\u0131ras\u0131n\u0131 en ba\u015ftan belirler. Bu da koordinasyon s\u00fcresini azalt\u0131r ve uzla\u015fmay\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-arrow-right\" style=\"color:#A72E83\"><\/i> <b>Sonu\u00e7:<\/b> PoW, i\u015flem onay\u0131n\u0131 zamanla biriken i\u015flem g\u00fcc\u00fcne ba\u011flarken; PoH kullanan Solana gibi sistemler, \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 onaylar ve y\u00fcksek i\u015flem kapasitesi sunar.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div><\/div><h2><b>Proof of History\u2019nin Art\u0131lar\u0131 ve Eksileri Nelerdir?<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\nPoH, Solana\u2019n\u0131n h\u0131zl\u0131 ve \u00f6l\u00e7eklenebilir olmas\u0131n\u0131 sa\u011flar; ancak baz\u0131 zorluklar (trade-off) i\u00e7erir. \u0130\u015fte art\u0131 ve eksileri:<\/p><div class=\"su-box su-box-style-soft\" id=\"\" style=\"border-color:#09803e;border-radius:3px;max-width:none\"><div class=\"su-box-title\" style=\"background-color:#3CB371;color:#FFFFFF;border-top-left-radius:1px;border-top-right-radius:1px\">Art\u0131lar\u0131<\/div><div class=\"su-box-content su-u-clearfix su-u-trim\" style=\"border-bottom-left-radius:1px;border-bottom-right-radius:1px\">\n<div class=\"su-list\" style=\"margin-left:0px\">\n<ul>\n<li><i class=\"sui sui-check-circle\" style=\"color:#3CB371\"><\/i> <b>Kesin s\u0131ralama:<\/b> \u0130\u015flemler uzla\u015fmadan \u00f6nce zaman damgas\u0131 al\u0131r. Bu da gecikmeyi azalt\u0131r ve do\u011frulay\u0131c\u0131lar aras\u0131nda daha az koordinasyon gerektirir.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-check-circle\" style=\"color:#3CB371\"><\/i> <b>Y\u00fcksek i\u015flem h\u0131z\u0131:<\/b> Solana, d\u00fczenli olarak saniyede 2.000\u2019in \u00fczerinde i\u015flem ger\u00e7ekle\u015ftirir. Bu da onu en h\u0131zl\u0131 blokzincirlerden biri yapar.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-check-circle\" style=\"color:#3CB371\"><\/i> <b>D\u00fc\u015f\u00fck i\u015flem \u00fccretleri:<\/b> Sistem verimli \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yo\u011fun kullan\u0131mlarda bile \u00fccretler neredeyse s\u0131f\u0131ra yak\u0131nd\u0131r.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-check-circle\" style=\"color:#3CB371\"><\/i> <b>Enerji tasarruflu:<\/b> PoH, Proof of Work gibi madencilik gerektirmedi\u011fi i\u00e7in \u00e7ok daha az enerji harcar.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div><\/div><div class=\"su-box su-box-style-soft\" id=\"\" style=\"border-color:#b00000;border-radius:3px;max-width:none\"><div class=\"su-box-title\" style=\"background-color:#e31f28;color:#FFFFFF;border-top-left-radius:1px;border-top-right-radius:1px\">Eksileri<\/div><div class=\"su-box-content su-u-clearfix su-u-trim\" style=\"border-bottom-left-radius:1px;border-bottom-right-radius:1px\">\n<div class=\"su-list\" style=\"margin-left:0px\">\n<ul>\n<li><i class=\"sui sui-remove\" style=\"color:#e31f28\"><\/i> <b>Y\u00fcksek donan\u0131m gereksinimi:<\/b> Solana\u2019da do\u011frulay\u0131c\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc donan\u0131m gerekir. Bu durum giri\u015f engelini y\u00fckseltir ve merkeziyetsizli\u011fi s\u0131n\u0131rlayabilir.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-remove\" style=\"color:#e31f28\"><\/i> <b>Saat kaymas\u0131 riski:<\/b> PoH s\u00fcrekli hash \u00fcretimine dayand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, sistem senkronizasyondan \u00e7\u0131karsa toparlamak zor olabilir.<\/li>\n<li><i class=\"sui sui-remove\" style=\"color:#e31f28\"><\/i> <b>S\u0131n\u0131rl\u0131 benimsenme:<\/b> \u015eu anda PoH kullanan ba\u015fka b\u00fcy\u00fck bir blokzincir yok. Bu da ara\u00e7lar\u0131n, toplulu\u011fun ve sistem dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde yaln\u0131zca Solana\u2019ya ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu anlam\u0131na gelir.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div><\/div><h2><b>Kullan\u0131m Alanlar\u0131 ve Ekosistem Uygulamalar\u0131<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\nProof of History, Solana\u2019ya y\u00fcksek h\u0131z ve zamanlama avantaj\u0131 kazand\u0131rarak yo\u011fun i\u015flem gerektiren alanlarda \u00f6ne \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p><p>Buna iyi bir \u00f6rnek, merkeziyetsiz borsalar (DEX) \u2014 \u00f6zellikle Serum. Bu platformlarda h\u0131zl\u0131 i\u015flem yapmak i\u00e7in hangi i\u015flemin \u00f6nce ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini net bilmek gerekir. PoH, bu s\u0131ralamay\u0131 sa\u011flayarak <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/kriptoda-front-running-nedir-korunma-yontemleri\/\">\u00f6nden i\u015flem yapma (frontrunning)<\/a> gibi adaletsizlikleri \u00f6nler.<\/p><p>NFT sat\u0131\u015flar\u0131nda da b\u00fcy\u00fck fayda sa\u011flar. Binlerce ki\u015finin ayn\u0131 anda mint etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 durumlarda a\u011f\u0131n \u00e7\u00f6kmesini \u00f6nler ve i\u015flemlerin d\u00fczg\u00fcn ilerlemesine yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p><p>Trading ve <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/akademy\/nft-nedir-ve-nasil-calisir-detayli-anlatim\/\">NFT<\/a> d\u0131\u015f\u0131nda, PoH ger\u00e7ek zamanl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fan sistemler i\u00e7in de olduk\u00e7a uygundur.<\/p><p>IoT, oyun veya <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/kripto-para\/depin-nedir-kriptoda-merkeziyetsiz-fiziksel-aglarin-tanimi\/\">DePIN<\/a> gibi merkeziyetsiz a\u011flara y\u00f6nelik projelerde bir saniyelik gecikme bile deneyimi bozabilir. Solana\u2019n\u0131n h\u0131zl\u0131 zamanlama sistemi, t\u00fcm i\u015flemlerin senkronize kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p><p>Baz\u0131 profesyonel i\u015flem firmalar\u0131, \u00f6rne\u011fin Jump Crypto, bu h\u0131z\u0131 kullanarak di\u011fer a\u011flarda m\u00fcmk\u00fcn olmayan y\u00fcksek frekansl\u0131 stratejiler geli\u015ftiriyor.<\/p><p>PoH, t\u00fcm i\u015flemlerin s\u0131ras\u0131n\u0131 \u00f6nceden kaydetti\u011fi i\u00e7in Solana, yo\u011fun kullan\u0131m alt\u0131nda bile yava\u015flamadan \u00e7al\u0131\u015fabiliyor.<\/p><h2><b>Proof of History\u2019nin Gelece\u011fi ve Rakipler<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\n\u015eu anda Proof of History kullanan b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 tek blokzincir Solana. Ancak bu fikir yava\u015f yava\u015f ilgi g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131. Baz\u0131 <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/kripto-para\/en-yeni-coinler-guncel-listesi\/\">yeni projeler<\/a>, kendi sistemlerine g\u00fcvenilir zaman eklemenin yollar\u0131n\u0131 deniyor. Yine de Solana kadar ileri giden hen\u00fcz yok.<\/p><p>\u00d6te yandan, PoH\u2019un \u00f6n\u00fcnde baz\u0131 zorluklar da var. \u00d6zellikle y\u00fcksek donan\u0131m gereksinimi, s\u0131radan kullan\u0131c\u0131lar\u0131n do\u011frulay\u0131c\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 zorla\u015ft\u0131rabilir. Bu da merkeziyetsizlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan olumsuz bir etki yaratabilir.<\/p><p>Sistem ayn\u0131 zamanda olduk\u00e7a karma\u015f\u0131kt\u0131r. PoH, Tower BFT ve Sealevel gibi di\u011fer bile\u015fenlerle birlikte \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bu yap\u0131y\u0131 kopyalamak ya da s\u00fcrd\u00fcrmek kolay de\u011fildir.<\/p><p>Bir di\u011fer konu ise PoH\u2019un di\u011fer blokzincirlerle ne kadar uyumlu \u00e7al\u0131\u015fabilece\u011fidir. Zincirler aras\u0131 uyumluluk \u00f6nemlidir; fakat PoH \u015fu anda neredeyse yaln\u0131zca Solana\u2019ya \u00f6zg\u00fc bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olarak kalmaktad\u0131r.<\/p><p>\u00d6te yandan, Solana da geli\u015fmeye devam ediyor. Jump Crypto taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/solana-firedancer-nedir-ve-ag-icin-neden-onemlidir\/\">Firedancer<\/a> adl\u0131 yeni do\u011frulay\u0131c\u0131 istemcisiyle, a\u011f\u0131n h\u0131z\u0131 ve kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha da art\u0131r\u0131lmak isteniyor.<\/p><p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Spotlight: Firedancer v0 Architecture\" width=\"640\" height=\"360\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/IaElggvrYsI?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p><p>Veri boyutunu azaltmak i\u00e7in <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/sifir-bilgi-kaniti-nedir-zkp-ile-kimlik-ve-veri-korumasi\/\">s\u0131f\u0131r bilgiyle (zero-knowledge)<\/a> s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rma \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmalar devam ediyor. Ayr\u0131ca, mobil cihazlardan daha kolay eri\u015fim i\u00e7in hafif istemciler geli\u015ftiriliyor. Bu geli\u015fmeler, uzun vadede Proof of History\u2019nin daha eri\u015filebilir hale gelmesine katk\u0131 sa\u011flayabilir.<\/p><p>PoH hen\u00fcz di\u011fer blokzincirler taraf\u0131ndan yayg\u0131n olarak benimsenmese de, Solana bu yap\u0131s\u0131yla dikkat \u00e7ekiyor. Bu yakla\u015f\u0131m, \u00f6l\u00e7eklenebilirli\u011fi kullan\u0131c\u0131 deneyiminden \u00f6d\u00fcn vermeden sa\u011flama konusunda sekt\u00f6rdeki tart\u0131\u015fmalara y\u00f6n veriyor.<\/p><h2><b>Sonu\u00e7: Proof of History Neden \u00d6nemlidir?<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\nProof of History, blokzincirlerin zaman\u0131 nas\u0131l takip etti\u011fini k\u00f6kten de\u011fi\u015ftiriyor. Solana, i\u015flemlerin ne zaman ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi konusunda herkesin uzla\u015fmas\u0131n\u0131 beklemez. Zaman \u00e7izelgesini i\u015flemlerle birlikte olu\u015fturur. Bu sayede h\u0131zl\u0131 kal\u0131r, i\u015flem \u00fccretleri d\u00fc\u015f\u00fck olur ve yo\u011fun kullan\u0131mda bile sistem yava\u015flamaz.<\/p><p>Elbette her \u015fey sorunsuz de\u011fil. Do\u011frulay\u0131c\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak ucuz de\u011fil ve Solana a\u011f\u0131 zaman zaman kesintiler ya\u015fad\u0131. Ayr\u0131ca, PoH kullanan ba\u015fka b\u00fcy\u00fck bir blokzincir olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bu sistem h\u00e2l\u00e2 yaln\u0131zca Solana\u2019ya \u00f6zel kal\u0131yor.<\/p><p>Yine de Proof of History, blokzincirlerin farkl\u0131 bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fabilece\u011fini g\u00f6steriyor. E\u011fer Solana geli\u015ftirmeye devam ederse, bu yakla\u015f\u0131m\u0131n kal\u0131c\u0131 olup olmayaca\u011f\u0131n\u0131 ya da ba\u015fka a\u011flara yay\u0131l\u0131p yay\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rece\u011fiz.<\/p><p>\ud83d\udc49 <b>Daha Fazlas\u0131n\u0131 Ke\u015ffedin:<\/b> <a href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/kripto-para\/solana-ve-ethereum-farklari\/\">Solana vs Ethereum \u2013 Hangisi Daha \u0130yi?<\/a><\/p><h2><b>S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular (SSS)<\/b><\/h2><p><span class=\"replacer\"><\/span><br>\n<\/p><div class=\"man_faq_sec\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/FAQPage\">\r\n<!--                            <script>jQuery(document).ready(function() {\r\n\t\t\t\t\t\t\t\tjQuery(\".accordionButton\").click(function() {\r\n\t\t\t\t\t\t\t\t\tjQuery(\".accordionButton\").removeClass(\"on\");\r\n\t\t\t\t\t\t\t\t\tjQuery(\".accordionContent\").slideUp(\"normal\");\r\n\t\t\t\t\t\t\t\t\tif(jQuery(this).next().is(\":hidden\") == true) {\r\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\tjQuery(this).addClass(\"on\");\r\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\tjQuery(this).next().slideDown(\"normal\");\r\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t } \r\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t  \r\n\t\t\t\t\t\t\t\t });\r\n\t\t\t\t\t\t\t\t });\r\n\t\t\t\t\t\t\t<\/script>-->\r\n\t\t\t\t\t\t\t<section class=\"ms_faq ms_card \"><div itemscope itemprop=\"mainEntity\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Question\"><div class=\"accordionButton\"><h3 itemprop=\"name\">Proof of History nedir? <\/h3> <\/div>\n<div class=\"accordionContent\" itemscope itemprop=\"acceptedAnswer\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Answer\" style=\"display:none;\"><p itemprop=\"text\">Solana\u2019n\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 \u00f6zel zamanlama sistemidir. \u0130\u015flemleri s\u0131rayla hashleyerek zaman damgas\u0131 olu\u015fturur, b\u00f6ylece a\u011f h\u0131zl\u0131 ve d\u00fc\u015f\u00fck maliyetle \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. PoH, PoS ile birlikte kullan\u0131l\u0131r ve saniyede binlerce i\u015flemi destekler. <\/p>\r\n                <\/div><\/div><\/section>\n<section class=\"ms_faq ms_card \"><div itemscope itemprop=\"mainEntity\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Question\"><div class=\"accordionButton\"><h3 itemprop=\"name\">Solana, Proof of Stake mi yoksa Proof of History mi kullan\u0131yor?<\/h3> <\/div>\n<div class=\"accordionContent\" itemscope itemprop=\"acceptedAnswer\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Answer\" style=\"display:none;\"><p itemprop=\"text\">Solana her iki sistemi de kullan\u0131r. Proof of History, i\u015flemlerin zamanlamas\u0131n\u0131 ve s\u0131ralamas\u0131n\u0131 belirlerken; Proof of Stake, do\u011frulay\u0131c\u0131 se\u00e7iminden ve a\u011f g\u00fcvenli\u011finden sorumludur.<\/p>\r\n                <\/div><\/div><\/section>\n<section class=\"ms_faq ms_card \"><div itemscope itemprop=\"mainEntity\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Question\"><div class=\"accordionButton\"><h3 itemprop=\"name\">PoH mi daha iyi, PoS mu?<\/h3> <\/div>\n<div class=\"accordionContent\" itemscope itemprop=\"acceptedAnswer\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Answer\" style=\"display:none;\"><p itemprop=\"text\">\u0130kisi farkl\u0131 g\u00f6revler \u00fcstlenir. PoH, i\u015flemleri s\u0131ralar; PoS a\u011f\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131r. Solana\u2019n\u0131n do\u011fru \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fabilmesi i\u00e7in her ikisine de ihtiya\u00e7 vard\u0131r. <\/p>\r\n                <\/div><\/div><\/section>\n<section class=\"ms_faq ms_card \"><div itemscope itemprop=\"mainEntity\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Question\"><div class=\"accordionButton\"><h3 itemprop=\"name\">SHA-256 g\u00fcc\u00fcn\u00fc yitirirse PoH \u00e7al\u0131\u015fmaya devam eder mi?<\/h3> <\/div>\n<div class=\"accordionContent\" itemscope itemprop=\"acceptedAnswer\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Answer\" style=\"display:none;\"><p itemprop=\"text\">Hay\u0131r. PoH, SHA-256 algoritmas\u0131na dayan\u0131r. Bu algoritma g\u00fcvensiz hale gelirse, Solana\u2019n\u0131n PoH\u2019u g\u00fcvenli tutmak i\u00e7in yeni bir algoritmaya ge\u00e7mesi gerekir. <\/p>\r\n                <\/div><\/div><\/section>\n<section class=\"ms_faq ms_card \"><div itemscope itemprop=\"mainEntity\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Question\"><div class=\"accordionButton\"><h3 itemprop=\"name\">PoH, Solana\u2019daki i\u015flem \u00fccretlerini ve a\u011f t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 nas\u0131l etkiler?<\/h3> <\/div>\n<div class=\"accordionContent\" itemscope itemprop=\"acceptedAnswer\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/Answer\" style=\"display:none;\"><p itemprop=\"text\">PoH, i\u015flemlerin s\u0131ralanmas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r. Bu sayede Solana, daha fazla i\u015flemi d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretle ve t\u0131kan\u0131kl\u0131k olmadan ger\u00e7ekle\u015ftirebilir. <\/p>\r\n                <\/div><\/div><\/section>\n<h2><b>Referanslar<\/b><\/h2>\n<p><span class=\"replacer\"><\/span><\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/papers.ssrn.com\/sol3\/papers.cfm?abstract_id=5117683\">Solana ve SOL Piyasas\u0131 Dok\u00fcmantasyonu<\/a> (SSRN Makaleleri)<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Proof of History (PoH), Solana\u2019n\u0131n yerle\u015fik saat sistemidir. Olaylar\u0131 kriptografik bir zaman \u00e7izelgesi gibi hash zincirleriyle birbirine ba\u011flayarak zaman kayd\u0131 olu\u015fturur. Bu sayede a\u011f, i\u015flem s\u0131ralamas\u0131 konusunda h\u0131zl\u0131ca uzla\u015fabilir ve harici saat kontrol\u00fcne ihtiya\u00e7 duymaz.PoH (Proof of History), ilk olarak 2017 y\u0131l\u0131nda Solana\u2019n\u0131n kurucusu Anatoly Yakovenko taraf\u0131ndan tan\u0131t\u0131ld\u0131. Ama\u00e7, blokzincirlerdeki \u00f6nemli bir sorunu \u00e7\u00f6zmekti: a\u011fdaki [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":456,"featured_media":230252,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"topics":[910],"class_list":["post-230248","academy","type-academy","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","topics-blockchain-teknolojileri","experience-orta-seviye","content_type-derinlemesine-inceleme"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Proof of History Nedir? Solana\u2019n\u0131n Konsens\u00fcs Mekanizmas\u0131 - Cryptonews T\u00fcrk\u00e7e<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Proof of History, Solana\u2019n\u0131n i\u015flemlere zaman damgas\u0131 ekleyerek s\u0131ralama yapan sistemidir, a\u011f\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle i\u015flem sa\u011flar.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Proof of History Nedir? Solana\u2019n\u0131n Konsens\u00fcs Mekanizmas\u0131 - Cryptonews T\u00fcrk\u00e7e\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Proof of History, Solana\u2019n\u0131n i\u015flemlere zaman damgas\u0131 ekleyerek s\u0131ralama yapan sistemidir, a\u011f\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle i\u015flem sa\u011flar.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Cryptonews T\u00fcrk\u00e7e\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-03-31T19:59:40+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03110201\/1754218921-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1015\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"635\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Proof of History, Solana\u2019n\u0131n i\u015flemlere zaman damgas\u0131 ekleyerek s\u0131ralama yapan sistemidir, a\u011f\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle i\u015flem sa\u011flar.\" \/>\n<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03110201\/1754218921-1.jpg\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Proof of History Nedir? Solana\u2019n\u0131n Konsens\u00fcs Mekanizmas\u0131 - Cryptonews T\u00fcrk\u00e7e","description":"Proof of History, Solana\u2019n\u0131n i\u015flemlere zaman damgas\u0131 ekleyerek s\u0131ralama yapan sistemidir, a\u011f\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle i\u015flem sa\u011flar.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Proof of History Nedir? Solana\u2019n\u0131n Konsens\u00fcs Mekanizmas\u0131 - Cryptonews T\u00fcrk\u00e7e","og_description":"Proof of History, Solana\u2019n\u0131n i\u015flemlere zaman damgas\u0131 ekleyerek s\u0131ralama yapan sistemidir, a\u011f\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle i\u015flem sa\u011flar.","og_url":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/","og_site_name":"Cryptonews T\u00fcrk\u00e7e","article_modified_time":"2026-03-31T19:59:40+00:00","og_image":[{"width":1015,"height":635,"url":"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03110201\/1754218921-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_description":"Proof of History, Solana\u2019n\u0131n i\u015flemlere zaman damgas\u0131 ekleyerek s\u0131ralama yapan sistemidir, a\u011f\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle i\u015flem sa\u011flar.","twitter_image":"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03110201\/1754218921-1.jpg","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/","url":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/","name":"Proof of History Nedir? Solana\u2019n\u0131n Konsens\u00fcs Mekanizmas\u0131 - Cryptonews T\u00fcrk\u00e7e","isPartOf":{"@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03110201\/1754218921-1.jpg","datePublished":"2025-08-03T11:14:17+00:00","dateModified":"2026-03-31T19:59:40+00:00","description":"Proof of History, Solana\u2019n\u0131n i\u015flemlere zaman damgas\u0131 ekleyerek s\u0131ralama yapan sistemidir, a\u011f\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle i\u015flem sa\u011flar.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr-TR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/"]}],"author":[]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr-TR","@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/#primaryimage","url":"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03110201\/1754218921-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/cimg.co\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2025\/08\/03110201\/1754218921-1.jpg","width":1015,"height":635,"caption":"Proof of History nedir"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/academy\/proof-of-history\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Ana Sayfa","item":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Proof of History Nedir? Solana\u2019n\u0131n Konsens\u00fcs Mekanizmas\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/#website","url":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/","name":"Cryptonews T\u00fcrk\u00e7e","description":"Cryptonews k\u00fcresel blockchain ve kripto para haberlerinin orijinal kapsam\u0131n\u0131, bildirilen g\u00f6r\u00fc\u015fleri, incelemeleri ve rehberleri sunmaktad\u0131r, genel halk\u0131n bu teknolojileri \u015fimdi ve gelecekte anlamas\u0131na ve ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde kullanmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak amac\u0131yla kriptoyu insanlara tan\u0131tmaktad\u0131r.","publisher":{"@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr-TR"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/#organization","name":"Cryptonews","url":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr-TR","@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/cryptonews.com\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2023\/09\/4.jpg","contentUrl":"https:\/\/cryptonews.com\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2023\/09\/4.jpg","width":1669,"height":874,"caption":"Cryptonews"},"image":{"@id":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/academy\/230248","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/academy"}],"about":[{"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/academy"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/456"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=230248"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/academy\/230248\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":251844,"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/academy\/230248\/revisions\/251844"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/230252"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=230248"}],"wp:term":[{"taxonomy":"type","embeddable":true,"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/1?post=230248"},{"taxonomy":"topics","embeddable":true,"href":"https:\/\/cryptonews.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/topics?post=230248"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}